Triển vọng giá vàng: Khi bất ổn toàn cầu trở thành chất xúc tác, mốc 10.000 USD không còn là giả định xa vời

Trong vòng hai năm trở lại đây, thị trường vàng đã trải qua một hành trình tăng trưởng hiếm thấy trong lịch sử hiện đại. Từ vùng giá quanh 2.600 USD/ounce vào cuối năm 2024, kim loại quý này đã vọt lên đỉnh gần 5.600 USD/ounce vào đầu năm 2026 trước khi điều chỉnh về quanh 4.800 USD/ounce. Dù nhịp điều chỉnh diễn ra tương đối mạnh, xu hướng dài hạn của vàng vẫn đang nhận được sự hậu thuẫn từ nhiều yếu tố nền tảng. Điều đáng chú ý là ngày càng nhiều chuyên gia tài chính và lãnh đạo doanh nghiệp lớn tin rằng hành trình của vàng chưa dừng lại, thậm chí một số kịch bản cực đoan còn đặt ra mốc 10.000 USD/ounce như một khả năng có thể xảy ra.

Trong bối cảnh kinh tế và địa chính trị toàn cầu ngày càng phức tạp, câu hỏi không còn đơn thuần là “vàng có thể tăng hay không”, mà là “điều gì cần xảy ra để vàng chạm tới những cột mốc tưởng chừng phi thực tế”.

Một trong những động lực lớn nhất phía sau đà tăng của vàng chính là sự thay đổi trong chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Giai đoạn 2022–2023 chứng kiến chu kỳ thắt chặt mạnh mẽ nhằm kiểm soát lạm phát, khiến đồng USD tăng giá và gây áp lực lên vàng. Tuy nhiên, khi bước sang năm 2024 và kéo dài đến 2025, xu hướng đảo chiều bắt đầu xuất hiện khi Fed chuyển sang nới lỏng, cắt giảm lãi suất nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Việc lãi suất giảm không chỉ làm suy yếu sức hấp dẫn của đồng USD mà còn khiến chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng – một tài sản không sinh lãi – trở nên thấp hơn. Đây là một trong những lý do quan trọng khiến dòng tiền quay trở lại với vàng, đặc biệt trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu liên tục xuất hiện các dấu hiệu bất ổn.

Song song với yếu tố tiền tệ, vai trò của vàng như một tài sản trú ẩn an toàn ngày càng được củng cố. Những căng thẳng địa chính trị, đặc biệt là các diễn biến mới tại Trung Đông liên quan đến Iran, đã khiến tâm lý phòng thủ của nhà đầu tư gia tăng rõ rệt. Khi rủi ro leo thang, vàng gần như luôn trở thành lựa chọn mặc định để bảo toàn giá trị.

Không chỉ nhà đầu tư cá nhân, các tổ chức tài chính lớn cũng đang gia tăng tỷ trọng vàng trong danh mục. Các quỹ ETF như SPDR Gold Shares ghi nhận dòng vốn vào mạnh mẽ, phản ánh niềm tin rằng chu kỳ tăng giá của vàng vẫn chưa kết thúc.

Một yếu tố khác không thể bỏ qua là tình trạng tài khóa của Mỹ. Những cảnh báo từ Bộ Tài chính Mỹ về mức nợ công cao và áp lực ngân sách ngày càng lớn đang làm dấy lên lo ngại về sự bền vững của đồng USD trong dài hạn. Khi niềm tin vào tiền tệ suy yếu, vàng thường nổi lên như một “điểm neo” giá trị thay thế.

Trong một cuộc phỏng vấn vào cuối năm 2025, Jamie Dimon – CEO của JPMorgan Chase – đã đưa ra nhận định đáng chú ý. Dù không trực tiếp đầu tư vào vàng, ông cho rằng trong những điều kiện hiện tại, giá vàng hoàn toàn có thể đạt 5.000 USD, thậm chí là 10.000 USD/ounce. Nhận định này không chỉ mang tính cá nhân mà còn phản ánh góc nhìn rộng hơn từ giới tài chính về những rủi ro tiềm ẩn trong hệ thống kinh tế toàn cầu.

Theo ông, thị trường lao động Mỹ đang có dấu hiệu suy yếu, trong khi định giá tài sản, đặc biệt là cổ phiếu, vẫn ở mức cao. Sự kết hợp giữa tăng trưởng chậm lại và định giá đắt đỏ có thể khiến dòng tiền rời bỏ các tài sản rủi ro và tìm đến những nơi trú ẩn an toàn hơn như vàng.

Tuy nhiên, để hiểu rõ hơn khả năng vàng đạt mốc 10.000 USD, cần nhìn nhận rằng đây không phải là một kịch bản “tăng trưởng bình thường”. Trong lịch sử, vàng thường tăng giá theo chu kỳ kéo dài nhiều năm. Ví dụ, phải mất khoảng 5 năm để giá vàng tăng gấp đôi từ 1.300 USD/ounce năm 2019 lên 2.600 USD/ounce vào năm 2024.

Điều này cho thấy, nếu vàng thực sự tiến tới 10.000 USD, rất có thể đó sẽ không phải là một quá trình tuyến tính hay ổn định, mà là kết quả của những cú sốc lớn mang tính hệ thống.

Kịch bản đầu tiên có thể thúc đẩy vàng tăng mạnh là sự hụt hơi của kinh tế Mỹ. Trong nhiều thập kỷ, Mỹ đóng vai trò là trụ cột của الاقتصاد toàn cầu. Nếu nền kinh tế lớn nhất thế giới rơi vào suy thoái sâu hoặc mất kiểm soát về tài khóa, niềm tin vào đồng USD có thể bị lung lay nghiêm trọng. Khi đó, dòng tiền toàn cầu sẽ buộc phải tìm kiếm một nơi trú ẩn khác, và vàng gần như là lựa chọn tự nhiên nhất.

Kịch bản thứ hai liên quan đến địa chính trị. Một cuộc xung đột quy mô lớn, đặc biệt nếu lan rộng ra ngoài phạm vi khu vực, có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng, đẩy giá năng lượng tăng vọt và kích hoạt làn sóng lạm phát mới. Trong môi trường như vậy, vàng không chỉ đóng vai trò phòng thủ mà còn trở thành tài sản chiến lược.

Kịch bản thứ ba là sự kết hợp của cả hai yếu tố trên: suy thoái kinh tế đi kèm với bất ổn địa chính trị. Đây là trường hợp cực đoan nhưng không phải không thể xảy ra, và cũng là bối cảnh mà nhiều chuyên gia tin rằng có thể đẩy giá vàng lên những mức chưa từng có trong lịch sử, bao gồm cả mốc 10.000 USD/ounce.

Điều quan trọng cần nhấn mạnh là mốc 10.000 USD không phải là một dự báo cơ sở, mà là một “kịch bản căng thẳng”. Nói cách khác, nếu vàng đạt tới mức giá này, rất có thể thế giới đang phải đối mặt với những biến động mà phần lớn nhà đầu tư không mong muốn.

Ở chiều ngược lại, nếu tình hình địa chính trị hạ nhiệt và الاقتصاد toàn cầu phục hồi ổn định, sức hấp dẫn của vàng có thể suy giảm. Khi đó, dòng tiền sẽ quay trở lại với các tài sản rủi ro như cổ phiếu hoặc bất động sản, khiến giá vàng khó duy trì đà tăng mạnh.

Dù vậy, ngay cả trong kịch bản tích cực, những yếu tố nền tảng như nợ công cao, áp lực lạm phát và xu hướng đa dạng hóa dự trữ của các ngân hàng trung ương vẫn có thể giúp vàng duy trì vị thế quan trọng trong hệ thống tài chính toàn cầu.

Nhìn một cách tổng thể, câu chuyện của vàng hiện nay không chỉ là câu chuyện về cung và cầu, mà là phản ánh của một thế giới đang chuyển mình trong bất ổn. Mỗi bước đi của vàng đều gắn liền với những biến động sâu sắc của الاقتصاد toàn cầu, từ chính sách tiền tệ, tài khóa cho đến địa chính trị.

Vì vậy, mốc 10.000 USD/ounce, dù có vẻ xa vời ở thời điểm hiện tại, lại không hoàn toàn phi lý nếu đặt trong bối cảnh những cú sốc lớn có thể xảy ra. Và nghịch lý nằm ở chỗ, để vàng đạt được mức giá đó, thế giới có thể phải trả một cái giá không hề nhỏ.

Trong một thời kỳ mà sự ổn định không còn là trạng thái mặc định, vàng tiếp tục đóng vai trò như một “tấm gương” phản chiếu nỗi lo của thị trường. Nếu những nỗi lo đó trở thành hiện thực, hành trình lên 10.000 USD không còn là câu hỏi “có thể hay không”, mà chỉ còn là “khi nào và bằng cách nào”.