Đối thoại Nông nghiệp Việt Nam – Nhật Bản: Thúc đẩy hợp tác xanh, bền vững

Tokyo, 4/9/2025 – Diễn đàn “Đối thoại hợp tác công – tư về nông nghiệp Việt Nam – Nhật Bản” đã diễn ra tại thủ đô Tokyo, với sự tham dự của lãnh đạo Bộ Nông Lâm Ngư nghiệp Nhật Bản, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam cùng gần 100 doanh nghiệp hai nước. Chủ đề của diễn đàn năm nay là “Giảm phát thải khí nhà kính, giảm tác động môi trường và thúc đẩy trao đổi công nghệ nâng cao năng suất”.

Trong khuôn khổ sự kiện, 10 biên bản ghi nhớ hợp tác giữa doanh nghiệp hai nước đã được ký kết, tập trung vào thương mại, đầu tư và chuyển giao công nghệ trong nông nghiệp.

Tăng cường hợp tác chiến lược

Diễn đàn đánh dấu cột mốc quan trọng trong 50 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam – Nhật Bản, gần 2 năm sau khi hai nước nâng cấp thành “Đối tác chiến lược sâu rộng”.

Phát biểu tại sự kiện, Bộ trưởng Nông Lâm Ngư nghiệp Nhật Bản Koizumi Shinjiro khẳng định hợp tác nông nghiệp sẽ mang lại lợi ích thiết thực cho người dân hai nước.

Về phía Việt Nam, Quyền Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhấn mạnh vai trò nòng cốt của khu vực tư nhân trong đổi mới sáng tạo, đồng thời đề nghị mở rộng thương mại sang nhiều mặt hàng như thủy sản, trái cây nhiệt đới, cà phê, nông sản hữu cơ, sản phẩm OCOP và dịch vụ nông nghiệp.

Hai bên nhất trí xây dựng chuỗi cung ứng nông sản bền vững, tăng cường chế biến sâu, phát triển chuỗi giá trị theo nguyên tắc “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”, hướng tới mục tiêu nông nghiệp xanh, giảm phát thải và thích ứng biến đổi khí hậu.

Điểm nhấn: Công nghệ sinh học cho nông nghiệp xanh

Một trong những thỏa thuận đáng chú ý là hợp tác giữa Tập đoàn PAN (Việt Nam) với AGRI SMILE và Viện Nghiên cứu Mitsubishi (Nhật Bản) về phát triển biostimulant (chế phẩm sinh học thúc đẩy sinh trưởng) trong canh tác lúa.

Các bên sẽ triển khai thử nghiệm đồng ruộng nhằm đánh giá hiệu quả tăng cường hấp thụ dinh dưỡng, khả năng chống chịu khí hậu, từ đó xây dựng quy trình canh tác xanh và giảm phát thải.

Bà Nguyễn Thị Trà My, Tổng Giám đốc PAN, nhận định:

“Biostimulant sẽ là giải pháp quan trọng giúp nông sản Việt Nam đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn, giảm hóa chất, tăng năng suất và năng lực cạnh tranh toàn cầu”.

Biostimulant khác với phân bón hay thuốc bảo vệ thực vật, thay vì cung cấp dinh dưỡng trực tiếp, chúng kích thích quá trình sinh lý tự nhiên của cây, giúp cây hấp thụ tốt hơn và tăng sức chống chịu trước hạn hán, xâm nhập mặn hay nắng nóng.

Nhật Bản – thị trường trọng điểm

Nhật Bản hiện là thị trường chiến lược của PAN, chiếm tới 33% kim ngạch xuất khẩu (gần 100 triệu USD năm 2024) với các mặt hàng chính như tôm, cá tra, hạt, trái cây sấy, bánh kẹo và hoa. Hợp tác mới hứa hẹn sẽ mở rộng cơ hội thương mại, đồng thời thúc đẩy nghiên cứu và chuyển giao công nghệ sinh học trong nông nghiệp Việt Nam.

10 thỏa thuận hợp tác tiêu biểu

1. Bộ Nông nghiệp & Môi trường Việt Nam (Cục Kinh tế hợp tác) – Sorimachi (Nhật Bản)
2. PSAV (Việt Nam) – MUFG (Nhật Bản) – VietinBank (Việt Nam)
3. Trung tâm Khuyến nông Quốc gia – DOVECO (Việt Nam) – AEON Top Value (Nhật Bản)
4. Tập đoàn Intimex – Tập đoàn Kanematsu (Nhật Bản)
5. Công ty Trọng Khôi – Chubu Ecotec (Nhật Bản)
6. Viện Môi trường Nông nghiệp (Việt Nam) – Green Carbon (Nhật Bản)
7. Thành Thành Công – Biên Hòa – AgriS – Itochu (Nhật Bản)
8. Tập đoàn Lộc Trời – New Green (Nhật Bản)
9. Tập đoàn PAN – AGRI SMILE – MRI (Nhật Bản)
10. Mía đường Lam Sơn – Idemitsu Agri (Nhật Bản)

Diễn đàn lần này được kỳ vọng trở thành động lực mới đưa hợp tác nông nghiệp Việt Nam – Nhật Bản sang giai đoạn phát triển thực chất, hiệu quả và bền vững hơn.